Ja, je mag als zzp’er voor één opdrachtgever werken. Er bestaat geen algemene wettelijke regel die bepaalt dat je meerdere klanten moet hebben. Ook hoef je niet minimaal drie opdrachtgevers per jaar te bedienen. Eén grote klant kan het risico op schijnzelfstandigheid wel verhogen wanneer je ook op andere punten werkt als een werknemer.
De vraag is extra actueel door de handhaving van de Wet DBA. Sinds 1 januari 2025 controleert de Belastingdienst weer volgens de normale regels. In 2026 kan de dienst direct correcties en naheffingen opleggen als een samenwerking volgens de feiten als loondienst moet worden behandeld. Daarom moet je niet alleen naar je contract kijken. De manier waarop jij en je opdrachtgever dagelijks samenwerken, weegt minstens zo zwaar.
Door de strengere handhaving is het verstandig om ook de actuele regels van de Wet DBA voor zzp’ers in 2026 te kennen.
Mag je als zzp’er maar één opdrachtgever hebben?
Werken voor één opdrachtgever is niet verboden. Je kunt bijvoorbeeld een jaar lang aan een specialistisch ICT-project werken, een grote verbouwing uitvoeren of een organisatie begeleiden bij een fusie. Zo’n opdracht kan al je beschikbare tijd innemen zonder dat je daardoor automatisch werknemer wordt.
De juridische beoordeling draait om de vraag wat voor arbeidsrelatie er in werkelijkheid bestaat. Werk je als zelfstandig ondernemer die een opdracht uitvoert? Of verricht je persoonlijke arbeid onder leiding van de opdrachtgever in ruil voor betaling? Bij die beoordeling worden alle omstandigheden gezamenlijk bekeken.
Uit het Deliveroo-arrest van de Hoge Raad volgt dat onder meer de aard en duur van het werk, de aansturing, de werktijden, de organisatorische positie, de beloning en het ondernemersrisico kunnen meewegen. Er bestaat geen enkel criterium dat in alle situaties de doorslag geeft.
De Hoge Raad heeft in 2025 verder verduidelijkt dat ook je ondernemerschap buiten de concrete opdracht volwaardig mag meetellen. Denk aan acquisitie, investeringen, eigen klanten, commerciële risico’s en je zichtbaarheid in de markt. Er geldt daarbij geen vaste rangorde tussen de verschillende omstandigheden.
Eén opdrachtgever is geen automatische arbeidsovereenkomst. Andersom bewijzen drie of vijf opdrachtgevers ook niet dat je zelfstandig bent. Iedere arbeidsrelatie wordt afzonderlijk beoordeeld aan de hand van de afspraken en de feitelijke uitvoering.
Moet een zzp’er minimaal drie opdrachtgevers hebben?
De vaak genoemde regel van minimaal drie opdrachtgevers bestaat niet als algemene wettelijke verplichting. Je raakt dus niet automatisch je zelfstandige status kwijt als je in een jaar maar één of twee klanten hebt.
Het misverstand komt waarschijnlijk voort uit adviezen over ondernemerschap voor de inkomstenbelasting. De Belastingdienst kijkt voor die beoordeling onder meer naar je zelfstandigheid, winstverwachting, investeringen, ondernemersrisico en de manier waarop je klanten werft. Meerdere opdrachtgevers kunnen je positie daarbij versterken, omdat je minder afhankelijk bent van één inkomstenbron.
Je moet drie verschillende beoordelingen uit elkaar houden:
- De arbeidsrelatie per opdracht. Hierbij gaat het om de vraag of je voor een bepaalde opdrachtgever zelfstandig werkt of feitelijk in loondienst bent.
- Ondernemerschap voor de inkomstenbelasting. Hierbij beoordeelt de Belastingdienst je onderneming als geheel en bepaalt de dienst onder meer of je mogelijk recht hebt op ondernemersregelingen.
- Commerciële afhankelijkheid. Hierbij gaat het om het zakelijke risico dat vrijwel je hele omzet wegvalt als één klant vertrekt.
Deze beoordelingen beïnvloeden elkaar, maar zijn niet hetzelfde. Je kunt voor de inkomstenbelasting ondernemer zijn en binnen één afzonderlijke opdracht toch als werknemer worden gezien. Het omgekeerde kan eveneens voorkomen.
De uitleg over meerdere opdrachtgevers op de website van de Belastingdienst over ondernemerschap voor de inkomstenbelasting is daarom geen harde drieklantenregel. De dienst beschrijft meerdere klanten als een omstandigheid die afhankelijkheid en continuïteitsrisico kan verkleinen.
Hoe lang mag je voor dezelfde opdrachtgever werken?
Er bestaat geen vaste wettelijke maximumduur voor een zzp-opdracht. Een opdracht wordt niet automatisch loondienst na zes maanden, één jaar of twee jaar. De duur krijgt vooral betekenis in combinatie met andere kenmerken.
Een zelfstandig IT-specialist kan bijvoorbeeld achttien maanden nodig hebben om een verouderd softwaresysteem te vervangen. Als deze specialist zelf de technische aanpak bepaalt, eigen aansprakelijkheid draagt en concrete projectresultaten oplevert, kan de lange duur bij een zelfstandige opdracht passen.
Een andere situatie ontstaat wanneer dezelfde IT-specialist jarenlang een vaste plek in een afdeling bezet. Hij werkt iedere maandag tot en met vrijdag tussen vaste tijden, ontvangt dagelijks instructies van een manager en vervangt feitelijk een werknemer. De duur is dan niet het enige probleem. De combinatie van structureel werk, aansturing en inbedding zorgt voor een hoger risico.
Ook een tijdelijke vervangingsopdracht kan verschillend uitpakken. Een interim-manager die tijdelijk verantwoordelijk is voor een duidelijk veranderprogramma kan zelfstandig werken. Een vervanger die zonder eigen beslissingsruimte exact dezelfde functie, roosters en HR-verplichtingen overneemt als de afwezige werknemer, staat juridisch zwakker.
Vraag je daarom niet alleen af hoe lang de opdracht duurt. Kijk ook naar de reden voor de lange duur, het afgesproken resultaat, je zelfstandige beslissingsruimte en je positie binnen de organisatie.
Wanneer wordt één opdrachtgever wel een risico?
Het risico op schijnzelfstandigheid stijgt wanneer de samenwerking steeds meer op een gewone baan gaat lijken. Dat kan langzaam ontstaan. Een opdracht begint bijvoorbeeld als tijdelijk project, maar verandert na verloop van tijd in een structurele functie zonder duidelijke einddatum.
Signalen die extra aandacht vragen zijn onder meer:
- de opdrachtgever bepaalt vaste werktijden zonder duidelijke praktische reden;
- een manager geeft dagelijks inhoudelijke instructies over de uitvoering;
- je moet toestemming vragen voor vakantie of vrije dagen;
- je doet hetzelfde werk als werknemers onder vergelijkbare voorwaarden;
- je draait structureel mee in personeelsvergaderingen en de HR-cyclus;
- je krijgt functionerings- of beoordelingsgesprekken als een werknemer;
- je werkt volgens het gewone personeelsrooster;
- je kunt aanvullende taken nauwelijks weigeren;
- je moet langdurig volledig beschikbaar blijven;
- je ontvangt iedere maand hetzelfde bedrag, ongeacht resultaat of voortgang;
- je loopt nauwelijks financieel of commercieel risico;
- je hebt geen zichtbare onderneming buiten de opdracht.
Vaste dagen of een werkplek op locatie zijn niet automatisch verkeerd. Een fotograaf moet op het afgesproken tijdstip bij een evenement aanwezig zijn. Een bouwprofessional moet rekening houden met veiligheidsregels en de planning van andere vakmensen. Een zorgprofessional kan gebonden zijn aan overdrachtsmomenten. De vraag is steeds of zulke afspraken nodig zijn voor de opdracht of onderdeel zijn van personeelsachtige aansturing.
Meer uitleg over gezag, inbedding en ondernemerschap vind je in de praktische beoordeling met de 5 O’s en de zelftoets: wanneer ben je echt zzp’er?.
Telt economische afhankelijkheid van één klant mee?
Als één opdrachtgever bijna je volledige omzet levert, ben je economisch afhankelijk van die klant. Dat telt mee, maar vormt op zichzelf geen bewijs van loondienst. Een omvangrijke opdracht kan tijdelijk al je capaciteit vragen. Toch kan langdurige afhankelijkheid je ondernemerspositie verzwakken, zeker als je ondertussen geen acquisitie doet en je onderneming naar buiten toe nauwelijks zichtbaar is.
De commerciële gevolgen kunnen ook groot zijn. Stopt de opdracht onverwacht, dan valt mogelijk je volledige inkomen weg. Je onderhandelingspositie wordt zwakker wanneer je financieel geen ruimte hebt om ongunstige voorwaarden of extra werkzaamheden te weigeren.
Je hoeft niet kunstmatig kleine opdrachten aan te nemen om een bepaald klantenaantal te halen. Het helpt wel als je kunt laten zien dat je actief onderneemt. Denk aan offertes uitbrengen, je website onderhouden, een netwerk opbouwen, investeren in vakkennis en gesprekken voeren met mogelijke nieuwe klanten.
Welke omstandigheden wijzen op zelfstandig ondernemerschap?
Zelfstandig ondernemerschap blijkt vooral uit de ruimte en het risico die je daadwerkelijk hebt. Een professioneel contract kan dit ondersteunen, maar de dagelijkse praktijk moet ermee overeenkomen.
| Signalen van zelfstandig ondernemerschap | Signalen die op loondienst kunnen wijzen |
|---|---|
| Je onderhandelt zelf over je tarief | De beloning wordt eenzijdig vastgesteld |
| Je spreekt concrete resultaten of mijlpalen af | Je verkoopt vooral aanwezigheid en beschikbaarheid |
| Je bepaalt zelf de aanpak en planning | Een manager bepaalt dagelijks hoe je werkt |
| Je kunt opdrachten of extra taken weigeren | Je moet alle toegewezen werkzaamheden uitvoeren |
| Je herstelt fouten voor eigen rekening | De opdrachtgever draagt alle gevolgen van fouten |
| Je investeert in eigen kennis en hulpmiddelen | Je gebruikt uitsluitend faciliteiten van de organisatie |
| Je werft actief andere klanten | Je bent langdurig exclusief beschikbaar |
| Je hebt eigen voorwaarden en verzekeringen | Je valt onder interne personeelsregelingen |
| Je loopt betalings- en continuïteitsrisico | Je ontvangt een vast bedrag zonder commercieel risico |
Geen enkel signaal geeft afzonderlijk zekerheid. Eigen gereedschap maakt iemand niet automatisch zelfstandig. Een hoog tarief evenmin. De beoordeling blijft een totaalafweging van de afspraken, de praktijk en je gedrag als ondernemer.
Vier voorbeelden van een zzp’er met één opdrachtgever
Softwareontwikkelaar in een vast scrumteam
Een freelance softwareontwikkelaar werkt twaalf maanden voor één technologiebedrijf. Hij heeft vaste werkdagen, neemt iedere ochtend deel aan een verplichte dagstart en ontvangt zijn taken van de product owner. Werknemers voeren hetzelfde werk uit. De ontwikkelaar kan de planning niet zelf aanpassen en moet toestemming vragen voor vrije dagen.
Het specialistische karakter en het tijdelijke contract kunnen bij een opdracht passen. De dagelijkse aansturing, vaste beschikbaarheid, gelijke positie ten opzichte van werknemers en beperkte zelfstandigheid verhogen echter het risico. Een eigen laptop of hoog uurtarief verandert dat beeld niet vanzelf.
Consultant met een afgebakend adviesproject
Een zelfstandig consultant onderzoekt in negen maanden hoe een bedrijf zijn inkoopproces kan verbeteren. In de overeenkomst staan concrete rapportages, interviews en oplevermomenten. De consultant bepaalt zelf de onderzoeksmethode, plant de gesprekken in overleg en is aansprakelijk voor aantoonbare beroepsfouten. Tussendoor voert zij enkele kleinere opdrachten voor andere klanten uit.
De afbakening, eigen aanpak, aansprakelijkheid en zichtbare marktactiviteiten wijzen op zelfstandigheid. Dat zij regelmatig op kantoor werkt en voortgang bespreekt, is niet direct problematisch. Projectoverleg is iets anders dan dagelijkse personeelsaansturing.
Zzp-verpleegkundige in het personeelsrooster
Een zzp-verpleegkundige werkt structureel drie vaste diensten per week in een zorginstelling. De planner bepaalt de diensten. De verpleegkundige doet hetzelfde werk als werknemers, moet interne verlofregels volgen en kan diensten nauwelijks weigeren. De leidinggevende beoordeelt haar functioneren volgens dezelfde cyclus als het personeel.
Professionele medische protocollen en veiligheidseisen zijn op zichzelf geen werkgeversgezag. De combinatie van het personeelsrooster, structurele inzet, gelijke taken en beperkte ondernemersruimte zorgt wel voor duidelijke risico’s. De zorginhoudelijke verantwoordelijkheid neemt die andere omstandigheden niet weg.
Vakman met een vaste aanneemsom
Een zelfstandig vakman neemt voor één aannemer een duidelijk omschreven renovatieopdracht aan. Hij ontvangt een vaste prijs voor het resultaat, gebruikt eigen gereedschap, plant zijn werkzaamheden binnen de bouwplanning en herstelt fouten voor eigen rekening. Hij mag een geschikte vervanger of onderaannemer inzetten als die aan de veiligheidseisen voldoet.
De vaste prijs, eigen middelen, herstelplicht en vrijheid in de uitvoering wijzen op ondernemerschap. Dat hij tijdelijk volledig voor deze aannemer werkt, hoeft daarom geen probleem te zijn. Wel moeten de zelfstandige afspraken ook tijdens drukke projectfasen overeind blijven.
Wat controleert de Belastingdienst bij één opdrachtgever?
De Belastingdienst kan zowel de overeenkomst als de feitelijke uitvoering onderzoeken. Sinds 1 januari 2025 geldt het oude handhavingsmoratorium niet meer. Volgens de actuele uitleg over de handhaving van arbeidsrelaties kan de dienst bij vastgestelde schijnzelfstandigheid direct correctieverplichtingen en naheffingsaanslagen voor de loonheffingen opleggen.
Bij een controle kunnen onder meer de volgende stukken en omstandigheden worden bekeken:
- de overeenkomst van opdracht en eventuele verlengingen;
- de beschrijving van het project of resultaat;
- e-mails, werkinstructies en planningen;
- roosters en aanwezigheidsregistraties;
- facturen en de manier waarop de vergoeding is berekend;
- urenregistraties en voortgangsrapportages;
- de mogelijkheid om werk of extra taken te weigeren;
- afspraken over aansprakelijkheid en herstel van fouten;
- de mogelijkheid van vervanging;
- je verhouding tot werknemers met vergelijkbare werkzaamheden;
- de duur en eventuele exclusiviteit van de opdracht;
- je ondernemerschap buiten deze klant.
Een contract waarin staat dat geen gezagsverhouding bestaat, is niet genoeg wanneer een manager in de praktijk dagelijks bepaalt wat je doet. De feitelijke samenwerking kan de tekst van het contract tegenspreken.
Lees ook hoe de Belastingdienst de Wet DBA in 2026 handhaaft.
Boetes in 2026 vragen om een zorgvuldige formulering. De Belastingdienst kan in 2026 vergrijpboetes opleggen wanneer sprake is van opzet of grove schuld. In 2026 worden nog geen verzuimboetes opgelegd voor deze handhaving. Correcties, naheffingen en belastingrente kunnen wel aan de orde zijn. Bij kwaadwillendheid of een niet-opgevolgde oude aanwijzing kan een ruimere terugkijkperiode gelden.
Wat zijn de gevolgen van schijnzelfstandigheid?
Als achteraf wordt vastgesteld dat de opdracht eigenlijk in loondienst is uitgevoerd, kunnen meerdere fiscale en juridische gevolgen ontstaan. De precieze uitkomst hangt af van de periode, de contracten, de aangiften en de individuele omstandigheden.
Mogelijke gevolgen voor de opdrachtgever
De opdrachtgever kan correcties en naheffingen voor loonheffingen ontvangen. Daaronder vallen loonbelasting, premies voor werknemersverzekeringen en de inkomensafhankelijke bijdrage Zorgverzekeringswet. Ook belastingrente en, bij opzet of grove schuld, een vergrijpboete kunnen spelen.
Naast fiscale gevolgen kan discussie ontstaan over arbeidsrechtelijke rechten. Denk aan loon tijdens ziekte, vakantiegeld, vakantiedagen, ontslagbescherming of een toepasselijke cao. In sommige sectoren kan ook een pensioenfonds zich melden.
Mogelijke gevolgen voor de zzp’er
Voor de zelfstandige kan de fiscale behandeling van de inkomsten veranderen. Een opdracht die als loondienst wordt aangemerkt, telt in beginsel niet als ondernemerswinst voor de inkomstenbelasting. Dat kan gevolgen hebben voor kostenaftrek, ondernemersaftrek, investeringsaftrek en de mkb-winstvrijstelling.
Daar staat tegenover dat iemand die werknemer blijkt te zijn mogelijk arbeidsrechtelijke aanspraken heeft. In de praktijk kan een controle echter ook leiden tot onzekerheid, beëindiging van de opdracht of een conflict over eerder gemaakte afspraken.
Een boete komt dus niet automatisch bij de zzp’er terecht. De opdrachtgever is bij de handhaving van loonheffingen meestal het eerste aanspreekpunt. De zelfstandige kan wel afzonderlijk te maken krijgen met correcties op de eigen belastingaangiften. Meer hierover lees je in Boete Wet DBA 2026.
Helpt een modelovereenkomst bij één opdrachtgever?
Een modelovereenkomst kan helpen om afspraken duidelijk vast te leggen, maar voorkomt schijnzelfstandigheid niet wanneer de praktijk anders is. De Belastingdienst beoordeelt sinds 6 september 2024 geen nieuwe modelovereenkomsten meer en verlengt bestaande goedkeuringen niet.
Goedgekeurde overeenkomsten die op 6 september 2024 geldig waren, mogen volgens de Belastingdienst over bestaande modelovereenkomsten nog tot en met 31 december 2029 worden gebruikt. Die werking geldt alleen wanneer opdrachtgever en opdrachtnemer werkelijk werken zoals in het model staat beschreven.
Een bepaling over vrije vervanging helpt bijvoorbeeld weinig wanneer vervanging in werkelijkheid niet wordt toegestaan. Een passage over zelfstandige planning heeft beperkte waarde als je iedere dag directe instructies ontvangt.
Lees ook wat een modelovereenkomst binnen de Wet DBA wel en niet oplost.
Helpt een bv, broker of intermediair?
Factureren via een bv maakt je niet automatisch zelfstandig voor iedere denkbare beoordeling. Ook een broker of intermediair vormt geen algemene oplossing voor een arbeidsrelatie die in de praktijk kenmerken van loondienst heeft.
Bij een tussenconstructie moet worden bekeken welke overeenkomsten bestaan, wie het tarief bepaalt, wie aanwijzingen geeft, wie het financiële risico draagt en bij welke organisatie het werk feitelijk wordt uitgevoerd. Ondernemersplein wijst er daarom op dat een arbeidsrelatie ook moet worden beoordeeld wanneer meer dan twee partijen bij de opdracht betrokken zijn.
Een bv kan wel echte zakelijke betekenis hebben, bijvoorbeeld vanwege aansprakelijkheid, personeel, investeringen of de opbouw van een bredere onderneming. Alleen een andere naam op de factuur verandert dagelijkse aansturing en organisatorische inbedding niet.
De nieuwe grens van 38 euro is geen zelfstandigheidstest
In juni 2026 hebben beide Kamers ingestemd met de Wet invoering rechtsvermoeden van arbeidsovereenkomst op basis van een uurtarief. Deze wet is op 29 juni 2026 gepubliceerd. De wet bevat een rechtsvermoeden voor werkenden met een uurtarief onder 38 euro, gerekend naar de peildatum 1 januari 2026.
De regeling betekent niet dat iedere zzp’er onder dat tarief automatisch werknemer is. De werkende moet een beroep doen op het rechtsvermoeden. Vervolgens moet de werkgevende aannemelijk maken dat geen arbeidsovereenkomst bestaat.
Op 14 juli 2026 was de ingangsdatum nog niet vastgesteld. Volgens de officiële stand van het wetsvoorstel bij de Eerste Kamer treedt de wet in werking op een bij koninklijk besluit te bepalen moment.
Het omgekeerde geldt ook: een tarief boven 38 euro bewijst niet dat je zelfstandig bent. Het tarief is slechts één omstandigheid. Een interim-professional die 120 euro per uur ontvangt, kan nog steeds onder gezag werken en volledig zijn ingebed in de organisatie. Lees ook hoe het uurtarief meeweegt in de beoordeling of je echt als zzp’er werkt.
Zo verklein je het risico bij één opdrachtgever
Je kunt een totaalafweging niet vervangen door een standaardcontract of losse maatregel. Je kunt de samenwerking wel zo inrichten dat zelfstandigheid beter zichtbaar en praktisch uitvoerbaar wordt.
- Beschrijf de opdracht concreet. Benoem het project, de deliverables, mijlpalen en het beoogde einde. Verkoop niet alleen een onbeperkte hoeveelheid beschikbaarheid.
- Leg zelfstandige beslissingsruimte vast. Beschrijf welke keuzes jij maakt over aanpak, planning en uitvoering.
- Beperk personeelsachtige aansturing. Maak onderscheid tussen projectafstemming en dagelijkse instructies over hoe je moet werken.
- Regel aansprakelijkheid redelijk. Spreek af wanneer jij fouten moet herstellen en welk risico je draagt. Gebruik geen onredelijke aansprakelijkheid als schijnbewijs.
- Laat contract en praktijk overeenkomen. Bespreek afwijkingen direct en pas de werkwijze aan wanneer de opdracht verandert.
- Toets langdurige opdrachten regelmatig. Kijk bijvoorbeeld ieder kwartaal of de opdracht nog steeds projectmatig en zelfstandig wordt uitgevoerd.
- Blijf zichtbaar als ondernemer. Onderhoud je website, netwerk en vakprofiel en blijf waar mogelijk nieuwe opdrachten zoeken.
- Leg eigen investeringen vast. Denk aan opleidingen, software, verzekeringen, apparatuur en marketing.
- Maak je positie anders dan die van werknemers. Voorkom deelname aan personeelsbeoordelingen, verlofprocedures en algemene taakverdeling.
- Laat twijfel beoordelen. De opdrachtgever kan de Webmodule Beoordeling Arbeidsrelatie gebruiken. De uitkomst is een aanwijzing en geen bindend juridisch oordeel.
Bij grote financiële belangen, meerdere contractlagen, langdurige exclusiviteit of duidelijke twijfel is beoordeling door een fiscalist of arbeidsrechtjurist verstandig. Laat daarbij niet alleen de overeenkomst lezen. Beschrijf ook eerlijk hoe het werk dagelijks wordt uitgevoerd.
Checklist: werk je echt zelfstandig voor één opdrachtgever?
- Bepaal ik grotendeels zelf hoe ik mijn werkzaamheden uitvoer?
- Kan ik aanvullende taken of nieuwe deelopdrachten weigeren?
- Word ik vooral afgerekend op prestaties, mijlpalen of resultaat?
- Loop ik financieel risico wanneer ik fouten maak?
- Kan ik mijn tarief zelf bepalen of daar serieus over onderhandelen?
- Plan ik mijn werk grotendeels zelf?
- Heb ik geen toestemming nodig om vakantie op te nemen?
- Val ik buiten de normale functionerings- en beoordelingscyclus?
- Investeer ik zelf in kennis, software, apparatuur of verzekeringen?
- Presenteer ik mij buiten deze opdracht als ondernemer?
- Mag ik voor andere klanten werken?
- Wijkt mijn positie zichtbaar af van die van werknemers?
- Kan ik binnen redelijke grenzen een vervanger of onderaannemer inzetten?
- Herstel ik fouten of tekortkomingen voor eigen rekening?
- Komt de dagelijkse praktijk overeen met de overeenkomst?
Veel negatieve antwoorden zijn een reden om de samenwerking opnieuw te beoordelen. Deze checklist geeft geen definitief juridisch oordeel. Alle omstandigheden moeten in onderlinge samenhang worden bekeken.
Wil je jouw positie breder beoordelen? Gebruik dan ook de zelftoets: wanneer ben je echt zzp’er? Deze pagina bevat een praktische beoordeling van signalen die wijzen op zelfstandigheid of loondienst.
Veelgestelde vragen over een zzp’er met één opdrachtgever
Mag ik al mijn omzet bij één opdrachtgever verdienen?
Ja, dat is niet algemeen verboden. Dat één klant vrijwel je volledige omzet levert, kan wel meewegen bij de beoordeling van je ondernemerschap. Het vormt ook een zakelijk risico. Valt de klant weg, dan verlies je mogelijk direct je belangrijkste inkomstenbron. Andere omstandigheden moeten daarom duidelijk maken dat je zelfstandig werkt en ondernemersrisico draagt.
Ben ik automatisch werknemer als ik langer dan een jaar blijf?
Nee. Er bestaat geen wettelijke grens waarna een zzp-opdracht automatisch verandert in een arbeidsovereenkomst. Een opdracht kan langer dan een jaar duren. De lange duur wordt vooral een risico wanneer je structureel onder leiding werkt, dezelfde taken uitvoert als werknemers en geen duidelijk zelfstandig projectresultaat meer oplevert.
Is het verplicht om minimaal drie opdrachtgevers te hebben?
Nee. Er bestaat geen algemene wettelijke regel die iedere zzp’er verplicht om minimaal drie opdrachtgevers te hebben. Meerdere klanten kunnen wel bijdragen aan je commerciële zelfstandigheid. Voor de beoordeling van een arbeidsrelatie wordt echter naar alle feiten en omstandigheden gekeken, niet alleen naar het aantal opdrachtgevers.
Ben ik met een hoog uurtarief automatisch zelfstandige?
Nee. Een hoog tarief kan passen bij specialistisch ondernemerschap, maar vormt geen garantie. Ook een goedbetaalde interim-professional kan feitelijk werknemer zijn wanneer de opdrachtgever bepaalt hoe en wanneer het werk wordt uitgevoerd en de professional structureel als personeelslid inzet.
Kan een modelovereenkomst schijnzelfstandigheid voorkomen?
Niet automatisch. Een modelovereenkomst helpt alleen wanneer opdrachtgever en opdrachtnemer ook daadwerkelijk volgens de beschreven afspraken werken. Bestaande modelovereenkomsten mogen nog tot en met 31 december 2029 worden gebruikt. De dagelijkse praktijk blijft bepalend.
Helpt het om via een bv te factureren?
Een bv kan om zakelijke of fiscale redenen passend zijn, maar voorkomt schijnzelfstandigheid niet vanzelf. De contractvorm verandert niet automatisch hoe het werk dagelijks wordt uitgevoerd. Er wordt nog steeds gekeken naar aansturing, zelfstandige beslissingsruimte, ondernemersrisico en je positie binnen de organisatie.
Mag ik vaste dagen op locatie werken?
Ja, dat kan. Vaste dagen kunnen nodig zijn voor overleg, veiligheid, toegang tot systemen of samenwerking met andere professionals. Het risico neemt toe wanneer de opdrachtgever zonder duidelijke noodzaak je volledige rooster bepaalt en je dezelfde aanwezigheids- en verlofregels laat volgen als werknemers.
Mag ik als zzp’er meedoen aan teamoverleg?
Ja. Overleg over de voortgang van een project is normaal. Structurele deelname aan personeelsvergaderingen, beoordelingsgesprekken en de gewone taakverdeling van een afdeling kan wel wijzen op inbedding in de organisatie. Het doel van het overleg en jouw positie daarbij zijn dus relevant.
Wie kan een boete krijgen bij schijnzelfstandigheid?
Bij de controle van loonheffingen richt de Belastingdienst zich in de eerste plaats op de opdrachtgever. In 2026 kunnen vergrijpboetes worden opgelegd bij opzet of grove schuld. De Belastingdienst legt in 2026 nog geen verzuimboetes op. Correcties, naheffingen en belastingrente kunnen wel aan de orde zijn.
Kan ik naast één grote klant kleine opdrachten aannemen?
Ja. Kleine opdrachten kunnen laten zien dat je actief bent op de markt. Neem ze niet alleen aan om kunstmatig een bepaald aantal klanten te bereiken. De inhoud van je werkzaamheden, je ondernemersgedrag en de feitelijke arbeidsrelatie met iedere opdrachtgever blijven belangrijker dan het aantal facturen.
Is exclusiviteit in een zzp-contract toegestaan?
Een tijdelijke en goed onderbouwde exclusiviteitsafspraak kan voorkomen, bijvoorbeeld vanwege vertrouwelijke informatie of een belangenconflict. Een brede en langdurige exclusiviteitsbepaling kan je ondernemersvrijheid sterk beperken. Laat de bepaling juridisch beoordelen wanneer je daardoor geen andere klanten mag bedienen.
Moet ik mijn opdracht beëindigen als ik maar één klant heb?
Nee. Alleen het aantal klanten is geen reden om de opdracht direct te beëindigen. Beoordeel eerst hoe de samenwerking in de praktijk verloopt. Wanneer je onder dagelijkse leiding werkt en nauwelijks ondernemersruimte hebt, kunnen aanpassing van de opdracht, een andere contractvorm of beëindiging wel nodig zijn.
Lees verder: Bekijk het volledige Wet DBA-dossier voor zzp’ers met uitleg over schijnzelfstandigheid, handhaving en werken voor opdrachtgevers.
Samenvatting: één opdrachtgever mag, maar toets de praktijk
Een zzp’er mag in 2026 voor één opdrachtgever werken. Er geldt geen algemene drie-opdrachtgeversregel en er bestaat geen vaste maximale duur voor een opdracht. Het aantal klanten en de lengte van de samenwerking zijn onderdelen van een bredere beoordeling.
De feitelijke werkwijze weegt zwaar. Het risico stijgt wanneer je onder dagelijkse leiding werkt, dezelfde positie hebt als werknemers, weinig ondernemersrisico loopt en structureel in de organisatie bent opgenomen. Een hoog tarief, modelovereenkomst, bv of broker biedt afzonderlijk geen zekerheid.
Beoordeel langdurige opdrachten daarom regelmatig. Kijk niet alleen of het contract opnieuw kan worden ondertekend, maar bespreek of de dagelijkse praktijk nog bij zelfstandig ondernemerschap past.
Dit artikel is inhoudelijk gecontroleerd op basis van de regels en officiële informatie die beschikbaar waren op 14 juli 2026. Wetgeving, beleid en handhaving kunnen veranderen.
Bronnen
- Belastingdienst – Arbeidsrelaties en handhaving door de Belastingdienst
- Belastingdienst – Geen nieuwe modelovereenkomsten meer
- Belastingdienst – Wanneer ben je ondernemer voor de inkomstenbelasting?
- Rechtspraak – Deliveroo-arrest van de Hoge Raad van 24 maart 2023
- Hoge Raad – Geen rangorde tussen omstandigheden bij beoordeling arbeidsovereenkomst, 21 februari 2025
- Ondernemersplein – Wet DBA: werkrelatie zzp’er en opdrachtgever
- Ondernemersplein – Webmodule Beoordeling Arbeidsrelatie
- Eerste Kamer – Wet invoering rechtsvermoeden van arbeidsovereenkomst op basis van uurtarief