De zelfstandigenaftrek bedraagt in 2026 nog € 1.200. Voldoe je aan de voorwaarden, dan trek je dit bedrag af van je winst voordat de inkomstenbelasting wordt berekend. Het daadwerkelijke belastingvoordeel is echter veel lager dan € 1.200: door de tariefbeperking is de maximale directe besparing ongeveer € 451. Voor starters kan het voordeel groter zijn, omdat zij onder voorwaarden ook € 2.123 startersaftrek krijgen.
De zelfstandigenaftrek is de afgelopen jaren sterk afgebouwd. Toch blijft het een aftrekpost die je niet zomaar wilt missen. Daarvoor moet je wel ondernemer zijn voor de inkomstenbelasting én voldoen aan het urencriterium. Een inschrijving bij de Kamer van Koophandel is op zichzelf niet genoeg.
Wat is de zelfstandigenaftrek in 2026?
De zelfstandigenaftrek 2026 is een bedrag van € 1.200 dat je onder voorwaarden van je winst uit onderneming mag aftrekken. Daardoor daalt het bedrag waarover je inkomstenbelasting betaalt.
Heb je aan het begin van 2026 de AOW-leeftijd bereikt? Dan bedraagt de zelfstandigenaftrek 50% van het normale bedrag: € 600. Ook de eventuele startersaftrek wordt in dat geval gehalveerd.
De belangrijkste bedragen
- Zelfstandigenaftrek 2026: € 1.200
- Maximaal tarief waartegen het voordeel wordt berekend: 37,56%
- Maximale directe belastingbesparing: ongeveer € 451
- Startersaftrek: € 2.123 extra
- Zelfstandigenaftrek bij AOW-leeftijd aan het begin van het jaar: € 600
De aftrek verlaagt je winst, maar betekent dus niet dat je € 1.200 terugkrijgt. Je bespaart alleen de belasting die je anders over dat bedrag had betaald.
Wie heeft recht op zelfstandigenaftrek?
Je hebt recht op zelfstandigenaftrek als je aan twee hoofdvoorwaarden voldoet:
- Je bent ondernemer voor de inkomstenbelasting.
- Je voldoet aan het urencriterium.
De Belastingdienst beoordeelt of je ondernemer bent voor de inkomstenbelasting. Daarbij spelen onder meer zelfstandigheid, ondernemersrisico, continuïteit, het aantal opdrachtgevers en de manier waarop je naar buiten treedt een rol. Niet iedere zzp’er met een KvK-nummer wordt automatisch als ondernemer voor de inkomstenbelasting gezien.
Worden je inkomsten bijvoorbeeld aangemerkt als resultaat uit overige werkzaamheden? Dan heb je geen recht op zelfstandigenaftrek, ook al stuur je facturen en ben je ingeschreven bij de KvK.
Hoe werkt het urencriterium?
Voor de zelfstandigenaftrek moet je in 2026 minimaal 1.225 uur aan je onderneming besteden. Dat is gemiddeld bijna 24 uur per week, gerekend over het hele kalenderjaar.
Normaal geldt daarnaast dat je meer tijd aan je onderneming besteedt dan aan andere werkzaamheden, zoals een baan in loondienst. Was je in één van de vijf voorafgaande kalenderjaren geen ondernemer? Dan hoef je niet aan deze tweede voorwaarde te voldoen. Je moet nog steeds wel minimaal 1.225 ondernemersuren maken.
Start je halverwege het jaar?
Dan blijft de grens van 1.225 uur volledig gelden. Je mag het urencriterium niet naar rato verlagen. Start je bijvoorbeeld op 1 juli, dan moet je in de resterende zes maanden alsnog 1.225 uur aan je onderneming besteden om voor de zelfstandigenaftrek in aanmerking te komen.
Welke uren tellen mee?
Niet alleen declarabele klanturen tellen mee. Ook indirecte uren kunnen meetellen, zoals:
- offertes maken en klanten benaderen;
- de administratie bijhouden;
- reistijd voor zakelijke afspraken;
- je website onderhouden;
- vakinhoudelijke kennis opbouwen;
- producten of diensten ontwikkelen;
- marketing en netwerkactiviteiten.
Je moet de uren wel aannemelijk kunnen maken. Alleen opschrijven dat je ongeveer 25 uur per week werkte is zwak bewijs. Een doorlopende urenregistratie, agenda, facturen, e-mails en offertes geven samen een veel beter beeld.
Let op: alleen beschikbaar zijn telt niet automatisch mee. Ben je een heel weekend bereikbaar maar werk je uiteindelijk twee uur aan een storing, dan tellen in beginsel alleen die twee werkelijk gewerkte uren mee.
Hoeveel belasting bespaar je werkelijk?
Het fiscale voordeel van de ondernemersaftrek is in 2026 beperkt tot 37,56%. Daardoor levert € 1.200 zelfstandigenaftrek maximaal ongeveer het volgende op:
€ 1.200 × 37,56% = € 450,72
Afgerond is de maximale directe belastingbesparing dus € 451. Het precieze effect in je totale aangifte kan afwijken, omdat de lagere winst ook invloed kan hebben op andere onderdelen van de belastingberekening, zoals de mkb-winstvrijstelling en heffingskortingen.
De onderstaande voorbeelden laten alleen het directe effect van de zelfstandigenaftrek zien. Ze zijn bedoeld om de orde van grootte duidelijk te maken en zijn geen volledige belastingberekening.
Voorbeeld 1: winst van € 20.000
Bij een winst van € 20.000 trek je € 1.200 af. De winst na zelfstandigenaftrek is dan € 18.800. Het directe voordeel is maximaal ongeveer € 451.
Voorbeeld 2: winst van € 40.000
Ook bij een winst van € 40.000 bedraagt de aftrek € 1.200. De winst daalt naar € 38.800. Het maximale directe belastingvoordeel blijft ongeveer € 451.
Voorbeeld 3: winst van € 70.000
Bij een winst van € 70.000 wordt de belastbare winst door de zelfstandigenaftrek verlaagd naar € 68.800. Ook hier wordt het voordeel van de aftrek berekend tegen maximaal 37,56%, waardoor de directe besparing ongeveer € 451 blijft.
Een hogere winst maakt de zelfstandigenaftrek dus niet groter. De aftrek is een vast bedrag en het voordeel is gemaximeerd.
Wat verandert er voor starters?
Starters kunnen bovenop de zelfstandigenaftrek een startersaftrek van € 2.123 krijgen. Samen gaat het in 2026 dan om:
€ 1.200 + € 2.123 = € 3.323 aftrek
Om startersaftrek te krijgen, moet je recht hebben op zelfstandigenaftrek. Daarnaast moet je in één of meer van de vijf voorafgaande kalenderjaren geen ondernemer zijn geweest en mag je in die periode niet meer dan twee keer zelfstandigenaftrek hebben toegepast. Je kunt de startersaftrek daardoor maximaal drie keer binnen vijf jaar gebruiken.
Het directe belastingvoordeel van € 3.323 aftrek kan bij het maximale tarief oplopen tot ongeveer € 1.248. Ook hier geldt dat de uiteindelijke uitkomst van je volledige aangifte kan afwijken.
Voor starters geldt bovendien een belangrijke uitzondering bij een lage winst. De gewone zelfstandigenaftrek mag normaal niet hoger zijn dan de winst vóór ondernemersaftrek. Heb je recht op startersaftrek, dan geldt die beperking niet en kan de combinatie van zelfstandigenaftrek en startersaftrek tot een fiscaal verlies leiden.
Wat gebeurt er bij een lage winst?
De zelfstandigenaftrek kan normaal gesproken niet hoger zijn dan je winst vóór ondernemersaftrek. Is je winst bijvoorbeeld € 800 en heb je recht op € 1.200 zelfstandigenaftrek, dan kun je in dat jaar maximaal € 800 aftrekken. De resterende € 400 is niet-gerealiseerde zelfstandigenaftrek.
Dat niet-benutte bedrag kun je onder voorwaarden in de volgende negen jaar verrekenen. Daarvoor moet je in het latere jaar opnieuw recht hebben op zelfstandigenaftrek en moet de winst voldoende hoog zijn. De Belastingdienst stelt het niet-gerealiseerde bedrag vast in een beschikking. Het is verstandig dit zelf goed bij te houden, omdat verrekening niet altijd volledig automatisch verloopt.
Heb je ook recht op startersaftrek, dan kan de ondernemersaftrek wel hoger uitkomen dan de winst. Er ontstaat dan mogelijk een verlies dat volgens de regels voor verliesverrekening met andere jaren of andere inkomsten in box 1 kan worden verrekend.
Veelgemaakte fouten bij de zelfstandigenaftrek
Omzet verwarren met winst
De zelfstandigenaftrek wordt toegepast op je winst, niet op je omzet. Je winst is grofweg je omzet minus de zakelijke kosten. Een omzet van € 50.000 kan dus een veel lagere winst opleveren.
Aannemen dat een KvK-inschrijving voldoende is
De KvK bepaalt niet of je ondernemer bent voor de inkomstenbelasting. Die beoordeling maakt de Belastingdienst op basis van je feitelijke situatie.
Uren achteraf reconstrueren
Een urenregistratie die pas na afloop van het jaar is gemaakt, is moeilijker te onderbouwen. Houd je uren daarom gedurende het jaar bij en noteer niet alleen het aantal uren, maar ook welke werkzaamheden je hebt uitgevoerd.
Alle bereikbare uren meetellen
Passief wachten op een mogelijke opdracht is niet hetzelfde als daadwerkelijk werken aan je onderneming. Alleen uren waarin je concrete zakelijke werkzaamheden verricht, zijn goed verdedigbaar.
Het urencriterium naar rato verlagen
Ook als je pas later in het jaar start, blijft de grens 1.225 uur. Dit maakt de zelfstandigenaftrek voor starters die laat in het jaar beginnen vaak lastig haalbaar.
Checklist: heb je waarschijnlijk recht op zelfstandigenaftrek?
- Word je door de Belastingdienst gezien als ondernemer voor de inkomstenbelasting?
- Behaal je winst uit onderneming en niet alleen resultaat uit overige werkzaamheden?
- Besteed je in 2026 minimaal 1.225 uur aan je onderneming?
- Kun je die uren onderbouwen met een actuele administratie, agenda en zakelijke documenten?
- Besteed je meer tijd aan je onderneming dan aan ander werk, of val je onder de startersuitzondering?
- Heb je de AOW-leeftijd aan het begin van 2026 nog niet bereikt?
- Heb je bij een lage winst gecontroleerd of er niet-gerealiseerde zelfstandigenaftrek ontstaat?
- Ben je starter? Controleer dan ook of je recht hebt op € 2.123 startersaftrek.
Conclusie: de zelfstandigenaftrek 2026 is beperkt maar nog steeds relevant
De zelfstandigenaftrek 2026 bedraagt € 1.200 en levert maximaal ongeveer € 451 directe belastingbesparing op. Dat is aanzienlijk minder dan enkele jaren geleden, maar nog steeds een voordeel dat je niet wilt laten liggen wanneer je aan de voorwaarden voldoet.
De belangrijkste controlepunten zijn je status als ondernemer voor de inkomstenbelasting en een goed onderbouwde urenregistratie van minimaal 1.225 uur. Voor starters is de regeling financieel interessanter, omdat de startersaftrek van € 2.123 bovenop de zelfstandigenaftrek komt.
Veelgestelde vragen
Hoe hoog is de zelfstandigenaftrek in 2026?
De zelfstandigenaftrek bedraagt in 2026 € 1.200. Heb je aan het begin van het kalenderjaar de AOW-leeftijd bereikt, dan is de aftrek € 600.
Hoeveel belastingvoordeel levert de zelfstandigenaftrek op?
Het voordeel wordt in 2026 berekend tegen maximaal 37,56%. Bij een aftrek van € 1.200 is de maximale directe belastingbesparing daardoor ongeveer € 451.
Moet ik als starter ook 1.225 uur werken?
Ja. Ook starters moeten minimaal 1.225 uur aan hun onderneming besteden. Start je gedurende het jaar, dan mag je de urengrens niet naar rato verlagen. Starters hoeven onder voorwaarden wel niet te voldoen aan de eis dat zij meer tijd aan hun onderneming besteden dan aan ander werk.
Kan ik zelfstandigenaftrek krijgen zonder KvK-inschrijving?
De doorslaggevende vraag is of je ondernemer bent voor de inkomstenbelasting. Een KvK-inschrijving is niet automatisch voldoende en het ontbreken ervan sluit ondernemerschap fiscaal niet in alle gevallen uit. In de praktijk hebben de meeste ondernemers wel een KvK-inschrijving.
Wat gebeurt er als mijn winst lager is dan de zelfstandigenaftrek?
Zonder startersaftrek kan de zelfstandigenaftrek normaal niet hoger zijn dan je winst vóór ondernemersaftrek. Het niet-benutte deel kan onder voorwaarden in de volgende negen jaar worden verrekend. Voor ondernemers met startersaftrek geldt een uitzondering en kan de totale aftrek tot een verlies leiden.
Bronnen: Belastingdienst: zelfstandigenaftrek 2026 en Belastingdienst: urencriterium.