Wil je vanuit de WW onderzoeken of een eigen bedrijf haalbaar is, maar ben je nog niet klaar om daadwerkelijk te starten? Met de UWV onderzoeksperiode kun je maximaal zes weken je idee uitwerken en voorbereidingen treffen. Je houdt tijdens deze periode je uitkering en hoeft tijdelijk niet te solliciteren. Je hebt wel vooraf toestemming nodig van je adviseur werk of arbeidsdeskundige.
De grens is belangrijk: de onderzoeksperiode is bedoeld om te onderzoeken en voor te bereiden, niet om al als ondernemer aan het werk te gaan. Je mag daarom bijvoorbeeld je ondernemingsplan, financiering, vergunningen en verzekeringen uitzoeken. Je mag nog geen opdrachten aannemen of uitvoeren, omzet maken of actief klanten werven. Wil je na het onderzoek echt beginnen? Dan kies je samen met UWV hoe je start: met de startperiode of zonder die regeling.
Dit artikel gaat uitsluitend over de fase vóór de bedrijfsstart. Ben je al klaar om opdrachten binnen te halen en uit te voeren? Lees dan hoe de startersregeling zzp van UWV werkt. Voor alle algemene stappen rond rechtsvorm, KVK, administratie en tarieven gebruik je de complete checklist voor starten als zzp’er.
Wat is de onderzoeksperiode van UWV?
De onderzoeksperiode is een door UWV toegestane periode waarin je onderzoekt of zelfstandig ondernemerschap bij je past en of je bedrijfsidee haalbaar kan zijn. Volgens de actuele uitleg van UWV over de onderzoeksperiode kun je in die tijd je ideeën verder uitwerken en voorbereidingen voor een eigen bedrijf treffen. Je mag nog niet daadwerkelijk met je bedrijfsactiviteiten starten.
Het is dus geen korte versie van de startperiode. Tijdens de onderzoeksperiode zit je nog aan de onderzoekskant van de grens. Tijdens de startperiode mag je na toestemming juist wel opdrachten binnenhalen, klanten bedienen en omzet maken.
Kort antwoord
De UWV onderzoeksperiode geeft je maximaal zes weken om een bedrijfsidee te onderzoeken en voor te bereiden. Je houdt je uitkering en hebt geen sollicitatieplicht, maar je mag nog niet daadwerkelijk ondernemen: geen opdrachten aannemen of uitvoeren, geen omzet maken en niet actief klanten werven.
Voor wie is de onderzoeksperiode bedoeld?
De regeling is bedoeld voor mensen met een UWV-uitkering die willen onderzoeken of een eigen bedrijf een haalbare vervolgstap is. Bij WW bespreek je dit met je adviseur werk. Ontvang je bijvoorbeeld een WIA-, Wajong-, WAO-, WAZ- of Ziektewet-uitkering, dan loopt het overleg doorgaans via een arbeidsdeskundige. Dit artikel richt zich verder op de situatie waarin je vanuit de WW wilt starten.
De onderzoeksperiode past vooral als belangrijke vragen nog openstaan. Denk aan: is er voldoende vraag, welke investering is nodig, kun je een vergunning krijgen, past het financiële risico bij je situatie en levert het plan naar verwachting genoeg op? Ben je al verkoopklaar en wil je direct opdrachten uitvoeren, dan is een onderzoeksperiode mogelijk niet de passende fase.
Hoe lang duurt de onderzoeksperiode?
De onderzoeksperiode duurt maximaal zes weken. UWV en jij spreken af of je de volledige zes weken nodig hebt en wanneer de periode ingaat. Begin niet zelf alvast met tellen vanaf de dag waarop je het idee met UWV bespreekt: de toestemming en afgesproken data in je dossier zijn leidend.
Tijdens de toegestane onderzoeksperiode houd je je uitkering. Voor iemand met WW vervalt in deze periode de sollicitatieplicht. Dat geeft ruimte om het onderzoek geconcentreerd uit te voeren. Eindigt de onderzoeksperiode, dan gelden niet automatisch de regels van de startperiode. Je moet eerst een vervolgstap kiezen en zo nodig nieuwe toestemming krijgen.
Hoe krijg je toestemming van UWV?
Je vraagt de onderzoeksperiode aan via je adviseur werk of arbeidsdeskundige. UWV schrijft niet voor dat iedereen de regeling automatisch krijgt: de contactpersoon beoordeelt of je er gebruik van kunt maken en moet vooraf toestemming geven.
Houd deze volgorde aan:
- Bespreek je bedrijfsidee met je adviseur werk voordat je bedrijfsactiviteiten start.
- Vraag expliciet of de onderzoeksperiode in jouw situatie mogelijk en zinvol is.
- Spreek af welke doelen je onderzoekt, welke activiteiten zijn toegestaan en welke begin- en einddatum gelden.
- Wacht op toestemming voordat je met activiteiten voor je bedrijf begint. UWV waarschuwt op de algemene pagina over een eigen bedrijf starten vanuit een uitkering om vóór toestemming zelfs te wachten met het zoeken naar klanten of werknemers.
- Bewaar de beslissing en afspraken, zodat je achteraf kunt aantonen welke voorbereiding binnen de goedgekeurde periode viel.
Wil je later gebruikmaken van de startperiode vanuit de WW, dan moet je ook de online training ‘Zelfstandig ondernemen met een WW-uitkering’ volgen. Bespreek met je adviseur wanneer je die training doet en wat daarnaast nodig is voor de vervolgaanvraag.
Moet je tijdens de onderzoeksperiode solliciteren?
Nee. Tijdens de goedgekeurde onderzoeksperiode hoef je volgens UWV niet te solliciteren en houd je je uitkering. De vrijstelling geldt voor de afgesproken onderzoeksperiode; zij loopt niet vanzelf door wanneer je zes weken voorbij zijn of wanneer je tussentijds besluit te starten.
Krijg je tijdens de onderzoeksperiode een baan aangeboden, dan bespreek je met je adviseur werk of arbeidsdeskundige wat in jouw situatie het beste is: de baan aannemen of doorgaan met de voorbereiding van je bedrijf. Neem niet zelf aan dat de vrijstelling betekent dat een passend aanbod zonder overleg kan worden genegeerd.
Wat mag je wél doen tijdens de onderzoeksperiode?
Je mag activiteiten uitvoeren die nodig zijn om de haalbaarheid van je idee te onderzoeken en een eventuele start voor te bereiden. UWV noemt expliciet onderzoek naar haalbaarheid, locatie, financiering, verzekeringen, vergunningen, het ondernemingsplan en belastingzaken.
| Onderwerp | Wat je in de onderzoeksperiode kunt doen |
|---|---|
| Bedrijfsidee en haalbaarheid | aanbod afbakenen, doelgroep beschrijven, kosten en verwachte opbrengsten berekenen en risico’s onderzoeken |
| Ondernemingsplan | plan schrijven, begrotingen maken, prijsmodel uitwerken en verschillende scenario’s vergelijken |
| Marktonderzoek | openbare marktinformatie bestuderen, concurrenten vergelijken en algemene informatie over behoeften verzamelen |
| Locatie | eisen, beschikbaarheid en kosten van mogelijke locaties onderzoeken |
| Financiering | financieringsbehoefte berekenen, voorwaarden vergelijken en informatie of advies inwinnen |
| Vergunningen | nagaan welke vergunningen nodig zijn, voorwaarden verzamelen en de aanvraag voorbereiden |
| Verzekeringen | risico’s inventariseren, dekkingen en premies vergelijken en advies vragen |
| Belastingen | btw, inkomstenbelasting en administratieve verplichtingen onderzoeken |
Een belangrijk onderscheid is dat je informatie mag verzamelen en keuzes mag voorbereiden, maar nog geen commercieel aanbod uitvoert. Een gesprek met een verzekeraar over mogelijke dekking is voorbereiding. Een betaalde opdracht voor een klant uitvoeren is bedrijfsactiviteit.
Mag je marktonderzoek doen?
Ja, marktonderzoek past bij het beoordelen van de haalbaarheid. Je kunt branchecijfers bekijken, concurrenten analyseren, prijsniveaus vergelijken en je doelgroep beschrijven. Wees voorzichtiger zodra onderzoek overgaat in acquisitie. Een neutraal gesprek om een behoefte te begrijpen is iets anders dan iemand een concreet aanbod doen, een offerte sturen of om een opdracht vragen.
UWV publiceert geen complete lijst met ieder toegestaan type klantgesprek. Leg daarom vooraf aan je adviseur voor hoe je het onderzoek wilt uitvoeren. Beschrijf wie je benadert, welke vragen je stelt en dat je nog geen diensten verkoopt of opdrachten vastlegt.
Welke bedrijfsactiviteiten mag je nog niet uitvoeren?
Tijdens de onderzoeksperiode mag je nog niet daadwerkelijk starten met je bedrijf. Dat betekent in de praktijk dat activiteiten die bij echte commerciële bedrijfsvoering horen, buiten deze fase vallen.
Je doet daarom nog niet het volgende:
- klanten actief werven met de bedoeling direct werk binnen te halen;
- offertes uitbrengen of verkoopafspraken maken;
- opdrachten aannemen, bevestigen of uitvoeren;
- producten of diensten verkopen of leveren;
- facturen sturen of andere omzet maken;
- personeel of uitvoerende opdrachtnemers zoeken voor een al startend bedrijf;
- je onderneming publiek lanceren alsof deze al geopend is.
UWV noemt op de onderzoeksperiodepagina alleen de hoofdregel dat je nog niet daadwerkelijk mag starten. Op de algemene startpagina geeft UWV als concreet voorbeeld dat je vóór toestemming moet wachten met klanten of werknemers zoeken. Juist omdat de gevolgen voor je WW persoonlijk en financieel kunnen zijn, is het verstandig twijfelgevallen schriftelijk aan je adviseur voor te leggen.
Mag je klanten zoeken of benaderen?
Niet om al opdrachten binnen te halen. Actieve acquisitie hoort bij daadwerkelijk ondernemen en past daarom niet binnen de onderzoeksperiode. Maak geen verkoopafspraak, stuur geen offerte en vraag een potentiële klant niet om alvast een opdracht toe te zeggen.
Voor marktonderzoek kan contact met mogelijke gebruikers of afnemers wel nuttig zijn. Houd zo’n gesprek aantoonbaar onderzoekend: vraag naar problemen, werkwijzen en selectiecriteria, maar presenteer geen concrete aanbieding en leg geen opdracht vast. Omdat UWV geen gedetailleerde openbare grens trekt voor elk type gesprek, stem je onderzoeksaanpak vooraf af met je adviseur werk.
Mag je opdrachten aannemen of omzet maken?
Nee. Een opdracht aannemen of uitvoeren betekent dat je feitelijk met bedrijfsactiviteiten begint. Ook omzet maken past niet bij een periode die uitsluitend voor onderzoek en voorbereiding is bedoeld. Wil een geïnteresseerde klant meteen zaken doen, leg dan nog niets vast voordat je met UWV hebt besproken vanaf welke datum en via welke route je mag starten.
Dat onderscheid voorkomt een veelgemaakte denkfout: onbetaald voorbereiden is niet automatisch toegestaan en betaald werk is niet de enige manier waarop UWV kan zien dat je bent gestart. Ook acquisitie, offertes en een publieke lancering kunnen echte ondernemersactiviteiten zijn. Bespreek daarom niet alleen je eerste factuurdatum, maar alle geplande startactiviteiten.
Mag je je tijdens de onderzoeksperiode inschrijven bij KVK?
UWV vermeldt algemeen dat je geen toestemming van UWV nodig hebt voor de KVK-inschrijving zelf. Dat is echter niet hetzelfde als toestemming om tijdens de onderzoeksperiode al bedrijfsactiviteiten uit te voeren. Bovendien koppelt KVK de inschrijving aan de start van je bedrijfsactiviteiten en kan een inschrijving administratieve en fiscale gevolgen hebben.
Volgens de KVK-uitleg over het moment van inschrijven kun je je inschrijving online voorbereiden en eventueel eerder langskomen voor de identiteitscontrole. De definitieve inschrijving vindt normaal rond de opgegeven startdatum plaats. Vanaf een definitieve inschrijving kunnen verplichtingen ontstaan, zoals btw-aangifte, ook als je nog geen omzet hebt.
De zorgvuldige route is daarom:
- bereid bedrijfsnaam, activiteitenomschrijving, rechtsvorm en startdatum tijdens het onderzoek voor;
- leg de beoogde KVK- en bedrijfsstartdatum vóór inschrijving aan je adviseur werk voor;
- kies geen startdatum die botst met de afgesproken onderzoeksperiode;
- gebruik een KVK-nummer niet om alvast offertes, verkoop of opdrachten te starten.
Zo voorkom je dat “KVK mag zonder toestemming” wordt verward met “ondernemen mag al”. Lees voor de praktische inschrijving ook het ZZPNews-artikel over inschrijven bij KVK als zzp’er.
Onderzoeksperiode of startperiode: wat is het verschil?
De onderzoeksperiode is bedoeld om te beslissen of je wilt en kunt starten. De startperiode is bedoeld om na toestemming daadwerkelijk te ondernemen. Dat verschil bepaalt welke activiteiten zijn toegestaan.
| Onderdeel | Onderzoeksperiode | Startperiode |
|---|---|---|
| Doel | idee onderzoeken en start voorbereiden | bedrijf opbouwen en opdrachten uitvoeren |
| Duur | maximaal 6 weken | 6 maanden, of korter als je WW eerder eindigt |
| WW-uitkering | blijft behouden | 29% lagere WW-uitkering |
| Sollicitatieplicht | niet tijdens de goedgekeurde periode | niet tijdens de startperiode |
| Klanten werven | niet voor acquisitie; onderzoek alleen binnen afgesproken grens | toegestaan |
| Opdrachten aannemen en uitvoeren | niet toegestaan | toegestaan, behalve voor de werkgever die je heeft ontslagen |
| Omzet maken | niet toegestaan | toegestaan; zelfstandige inkomsten worden niet met de WW verrekend |
| Toestemming | vooraf nodig | vooraf nodig |
De regelingen kunnen op elkaar volgen, maar dat gebeurt niet automatisch. Na je onderzoek bespreek je de uitkomst en de gewenste startdatum met UWV. Pas wanneer de vervolgstap is geregeld, ga je over van voorbereiden naar ondernemen.
Wat gebeurt er na de onderzoeksperiode?
Aan het einde beslis je of je je bedrijf wilt starten. Kom je tot de conclusie dat ondernemerschap niet bij je past of dat het plan niet haalbaar is, dan verandert volgens UWV niets aan je uitkeringssituatie: je houdt dezelfde rechten en plichten als vóór de onderzoeksperiode. Voor WW betekent dit onder meer dat de normale sollicitatieplicht weer geldt.
Wil je wel starten, bespreek dan met je adviseur werk welke route past. Bij WW zijn er grofweg deze mogelijkheden:
- Starten met de startperiode. Je vraagt vooraf toestemming. Tijdens maximaal zes maanden krijg je 29% minder WW, hoef je niet te solliciteren en mag je opdrachten binnenhalen en uitvoeren.
- Starten zonder startperiode met gedeeltelijk behoud van WW. Je hebt voor deze route geen toestemming voor een startperiode nodig, maar moet je start wel doorgeven, blijft solliciteren en geeft je ondernemersuren op. UWV berekent daarmee een fictief inkomen.
- Starten zonder behoud van WW. Afhankelijk van het berekende fictieve inkomen kan je uitkering stoppen vanaf de maand waarin je als zelfstandige begint.
Zorg dat de einddatum van het onderzoek en de startdatum van je bedrijf op elkaar aansluiten. Een tussengebied waarin je alvast opdrachten aanneemt terwijl de startperiode nog niet is goedgekeurd, kan problemen opleveren.
Wanneer is starten zonder onderzoeksperiode logischer?
Een onderzoeksperiode is niet verplicht. Starten zonder onderzoeksperiode kan logischer zijn als je plan al voldoende is uitgewerkt en je geen zes weken onderzoeksvrijstelling nodig hebt. Misschien heb je al een helder aanbod, begroting, benodigde vergunningen en een realistisch beeld van de markt. Dan kun je met UWV direct bespreken of je de startperiode wilt aanvragen of zonder startperiode begint.
Ook wanneer je zeer beperkt naast je WW wilt ondernemen, kan starten zonder startperiode soms beter aansluiten dan eerst onderzoeken en daarna een vaste korting van 29% accepteren. Bij starten zonder startperiode blijven de sollicitatieplicht en urenregistratie wel belangrijk en kan UWV je uitkering via een fictief inkomen verlagen. “Zonder regeling” betekent dus niet “zonder gevolgen”.
Kies niet alleen op snelheid. Vergelijk hoeveel ondernemersuren je verwacht, hoeveel WW-recht resteert, of je direct omzet moet kunnen maken en hoeveel zekerheid je nodig hebt over de haalbaarheid. Laat UWV de gevolgen voor jouw dossier bevestigen voordat je begint.
Checklist voor een veilige onderzoeksperiode
- Ik heb vooraf toestemming en de begin- en einddatum schriftelijk vastgelegd.
- Ik weet welke onderzoeksvragen ik binnen maximaal zes weken wil beantwoorden.
- Mijn contact met mogelijke klanten is onderzoek en geen acquisitie.
- Ik stuur geen offertes en neem geen opdrachten aan.
- Ik lever niets, factureer niets en maak geen omzet.
- Ik werk mijn ondernemingsplan, begroting en financieringsbehoefte uit.
- Ik onderzoek vergunningen, verzekeringen, belastingzaken en locatie.
- Ik stem de timing van een eventuele KVK-inschrijving en startdatum af met UWV.
- Ik bespreek vóór het einde welke route ik daarna kies.
- Ik start pas met bedrijfsactiviteiten wanneer de juiste vervolgstap is geregeld.
Samengevat
De UWV onderzoeksperiode is een korte, beschermde voorbereidingsfase van maximaal zes weken. Met toestemming houd je je uitkering en hoef je tijdelijk niet te solliciteren. Je mag je plan, markt, financiering, vergunningen, verzekeringen, locatie en belastingzaken onderzoeken, maar nog niet daadwerkelijk ondernemen.
De praktische grens is duidelijk: geen acquisitie met het doel werk binnen te halen, geen offertes, geen opdrachten en geen omzet. Een KVK-inschrijving vraagt extra timing: UWV-toestemming voor de inschrijving zelf is niet nodig, maar de inschrijving geeft je geen vrijbrief om binnen de onderzoeksperiode al te starten. Spreek daarom vooraf met je adviseur af wat je onderzoekt en regel na afloop eerst de passende startroute.
Veelgestelde vragen over de UWV onderzoeksperiode
Hoe lang duurt de onderzoeksperiode van UWV?
De onderzoeksperiode duurt maximaal zes weken. Je adviseur werk of arbeidsdeskundige moet vooraf toestemming geven en spreekt met je af wanneer de periode begint en eindigt.
Mag je tijdens de UWV onderzoeksperiode klanten benaderen?
Niet om opdrachten binnen te halen. Voor marktonderzoek kan een neutraal gesprek nuttig zijn, maar doe geen concreet aanbod, stuur geen offerte en leg geen opdracht vast. Stem je onderzoeksaanpak vooraf af met je adviseur.
Mag je tijdens de onderzoeksperiode een opdracht aannemen?
Nee. Tijdens de onderzoeksperiode mag je nog niet daadwerkelijk met bedrijfsactiviteiten starten. Een opdracht aannemen of uitvoeren en omzet maken horen bij de start van je onderneming.
Mag je je tijdens de onderzoeksperiode inschrijven bij KVK?
UWV zegt dat voor de KVK-inschrijving zelf geen toestemming nodig is. De inschrijving is echter geen toestemming om al te ondernemen. Stem de startdatum en timing af met je adviseur, zodat de inschrijving niet botst met de onderzoeksperiode.
Heb je sollicitatieplicht tijdens de onderzoeksperiode?
Nee, tijdens een goedgekeurde onderzoeksperiode hoef je niet te solliciteren en houd je je uitkering. Na afloop gelden weer de normale plichten, tenzij je met UWV een andere vervolgstap hebt geregeld.
Wat is het verschil tussen de onderzoeksperiode en de startperiode?
De onderzoeksperiode duurt maximaal zes weken en is alleen voor onderzoek en voorbereiding. Tijdens de startperiode van maximaal zes maanden mag je daadwerkelijk ondernemen, krijg je 29% minder WW en hoef je niet te solliciteren.