zzpnews.nl - onafhankelijk nieuws voor zelfstandigen

maandag 16 november 2026

Zaken, beleid, geld en werkcultuur voor zelfstandige ondernemers.

Hoeveel moet je reserveren voor belasting?

Gepubliceerd
Leestijd
Onderwerp

Het bedrag dat een zelfstandige aan belasting betaalt, hangt niet alleen af van de omzet. Van de omzet gaan zakelijke kosten af; vervolgens tellen de fiscale winst, eventuele ondernemersaftrekken, andere inkomsten, heffingskortingen en de bijdrage Zorgverzekeringswet mee. Daarom is ‘zet standaard 30% van iedere factuur apart’ geen betrouwbare belastingberekening.

Reserveer niet één percentage van je omzet

Je kunt wel met een voorlopige veiligheidsmarge werken zolang je geen betere prognose hebt. Controleer die vervolgens met een realistische winstberekening of een voorlopige aanslag. Zeker bij wisselende winst kan het verschil tussen een ruwe vuistregel en de uiteindelijke aanslag groot zijn.

Btw heeft een eigen geldstroom

Bereken de btw die je op verkoopfacturen in rekening brengt en trek de aftrekbare btw op zakelijke inkopen af. Het saldo is in veel gevallen de btw die je over het aangiftetijdvak moet betalen. Je mag niet automatisch de volledige btw op alle inkopen aftrekken: dat hangt af van je activiteiten en het zakelijke gebruik.

Praktijkvoorbeeld: je factureert €5.000 exclusief 21% btw en betaalt €420 aftrekbare btw op kosten. De verschuldigde btw over je omzet is €1.050; per saldo resteert in dit vereenvoudigde voorbeeld €630 af te dragen. Zet dat bedrag tijdig opzij. Bij de KOR gelden andere regels.

Inkomstenbelasting bereken je over de fiscale situatie

De inkomstenbelasting van een eenmanszaak volgt niet simpelweg uit je banksaldo. Bepaal de verwachte jaarwinst en beoordeel of je voor de inkomstenbelasting ondernemer bent. Controleer vervolgens of je aan voorwaarden voor aftrekposten voldoet. De zelfstandigenaftrek en andere fiscale regelingen veranderen per jaar.

Vergeet andere inkomensbronnen niet. Heb je een baan naast je onderneming, een uitkering of een partner met wie bepaalde aftrekposten worden verdeeld, dan kan de uiteindelijke aanslag anders zijn dan je op basis van de ondernemingswinst verwacht. Bereken daarom bij voorkeur een prognose voor het hele belastingjaar.

Bijdrage Zvw en voorlopige aanslag

Veel zelfstandigen betalen naast inkomstenbelasting zelf een inkomensafhankelijke bijdrage Zorgverzekeringswet. Hiervoor kan de Belastingdienst een afzonderlijke voorlopige aanslag sturen. De grondslag en het tarief volgen de jaarlijkse regels.

Met een voorlopige aanslag kun je de belasting gedurende het jaar in termijnen betalen. Verwacht je meer of minder winst dan waarop de aanslag is gebaseerd, pas die dan aan. Dat voorkomt dat je na de definitieve aangifte ineens een groot bedrag moet bijbetalen of onnodig veel vooruitbetaalt.

Zo houd je maandelijks grip

Controleer iedere maand de omzet, kosten en jaarprognose. Zet de verwachte btw, inkomstenbelasting en Zvw apart; verwerk betaalde voorlopige aanslagen als al voldane belasting. Maak een apart overzicht van vervaldata voor de btw-aangifte en de aanslagen.

Een aparte spaarrekening voorkomt dat belastinggeld per ongeluk wordt uitgegeven, maar alleen een actuele berekening vertelt of het saldo voldoende is. Lees voor de onderliggende begrippen ook onze belastinggids 2026 en rekenvoorbeelden.

Een fiscale jaarprognose is beter dan een vast percentage

Maak een verwachting van omzet exclusief btw, zakelijke kosten, afschrijvingen en niet-aftrekbare posten. Bereken daarna de fiscale winst en verwerk de toepasselijke ondernemersaftrekken, mkb-winstvrijstelling en overige box 1-inkomsten. Schat inkomstenbelasting en Zvw afzonderlijk en verminder die schatting met al betaalde voorlopige aanslagen.

Herbereken na een grote opdracht, een nieuwe baan naast de onderneming of een belangrijke investering. Twee ondernemingen met dezelfde omzet kunnen heel verschillende winsten en aanslagen hebben. Een privé-opname verlaagt de belastbare ondernemingswinst niet, terwijl de uitgaande betaling de kaspositie wel beïnvloedt.

Ondernemer voor de btw is niet automatisch ondernemer voor de inkomstenbelasting

De Belastingdienst maakt bij de inkomstenbelasting onderscheid tussen winst uit onderneming, resultaat uit overige werkzaamheden en loon. Wie voor de btw een ondernemer is en een btw-nummer heeft, voldoet niet automatisch aan de criteria voor ondernemersaftrekken in de inkomstenbelasting. Ook het urencriterium is niet voor alle aftrekposten hetzelfde relevant. Neem deze kwalificatie expliciet op in de fiscale prognose.

Bij een combinatie van ondernemingswinst en loon kan een voorlopige aanslag gebaseerd op uitsluitend de onderneming de totale belastingdruk onderschatten. Kijk daarom naar het gezamenlijke box 1-inkomen en de afbouw van heffingskortingen. De eerder ingehouden loonheffing of voorlopige betalingen zijn al betaalde belasting, maar de definitieve aanslag volgt pas uit de volledige aangifte. Een reservering op basis van alleen de factuurmarge geeft dan onvoldoende zekerheid.

Reserveer voor belasting op winst, niet op factuurbedragen

Een zelfstandige met €100.000 omzet exclusief btw kan door bedrijfskosten en afschrijvingen een belastbare winst hebben die sterk afwijkt van de omzet. Ook fiscale ondernemersfaciliteiten en andere inkomensbestanddelen veranderen de aanslag. De juiste belastingreserve is daarom het geschatte nog te betalen bedrag ná verwerking van voorlopige aanslagen en loonheffing. Dit kan per kwartaal aanzienlijk veranderen.

Btw staat daar los van. Bij factureren op rekening kan de btw over een nog onbetaalde factuur al in de aangifte moeten worden meegenomen. Bewaar daarom de verschuldigde btw in een aparte prognose en behandel deze niet als vrij ondernemingskapitaal. Een belastingreserve die alleen afhangt van het actuele banksaldo onderschat dat risico.

Bronnen en verdere informatie

Belastingdienst – reserveren · Belastingdienst – voorlopige aanslag Zvw

Meer over